Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ayşe Akman, çocukluk döneminde maruz kalınan güneş yanıkları ile 18 yaşından önce oluşan kümülatif güneş hasarının ileriki yaşlarda deri kanseri riskini artırabileceğini belirterek, güneşten doğru yöntemlerle korunmanın önemine dikkati çekti.
Akman, AA muhabirine, uzun süre güneşte kalacak kişilerin sık dokunmuş giysiler, geniş kenarlı şapkalar, güneş gözlüğü ve güneş koruyucu kremlerle korunması gerektiğini söyledi.
Sadece başın üst kısmını değil, kulak ve enseyi de koruyan geniş şapkaların tercih edilmesini öneren Akman, güneş ışınlarına maruz kalan vücudun her bölgesinde deri yaşlanması, kanser veya kanser öncüsü lezyonların gelişebileceğini ifade etti.
Melanomun en ölümcül deri kanseri türlerinden biri olduğunu belirten Akman, skuamöz hücreli karsinom gibi diğer deri kanserlerinin de erken tanı ve tedavi edilmediğinde ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.
Ciltte renk değişikliği, mevcut ben veya lezyonlarda büyüme, kabarıklık ya da farklılaşma fark eden kişilerin vakit kaybetmeden dermatoloji uzmanına başvurması gerektiğini dile getiren Akman, erken teşhisin tedavi başarısını önemli ölçüde artırdığını kaydetti.
“Kendi kendimizi muayene edelim”
Akman, benlerde veya lezyonlarda kenara doğru büyümenin, kepeklenmenin vücuda ve iç organlara yayılan bir kanserin habercisi olabileceğini dile getirdi.
İnsanların ayda bir saç ve parmak aralarına kadar vücudunun tamamını kontrol etmesi, aynayla da sırtına bakması gerektiğini belirten Akman, “Kendi kendimizi muayene edelim. Hastalar kendileri fark edip bize başvuruyor. Aslında cildimizde en ufak kötü olan şey kendini belli ediyor, yapısıyla kişi bunu görebiliyor.” ifadesini kullandı.
Akman, cilt kanserlerinde genetik yatkınlığın önemli olduğuna işaret ederek bazı kişilerde genlerin güneş hasarını tamir ederken bazılarında tamir edemediğini ve bu kişilerde çocukluklarından itibaren deri kanserlerinin görüldüğünü belirtti.
Bu çocukların güneşten çok iyi korunması gerektiğini vurgulayan Akman, şöyle konuştu:
“Su toplar derecesinde güneş yanığı olduysa deri kanseri riskini artırıyor. Güneş yanığı olmasa bile güneşin kümülatif birikici etkisiyle yıllar sonrasında da kanser gelişebiliyor. Ayrıca 18 yaşından önce aldığımız kümülatif güneş hasarı bile ileriki yaştaki kanser riskini etkileyebiliyor. O yüzden hem kendimizi hem de çocuklarımızı güneş yanıklarından korumamız gerekiyor.”
